Wie het hele jaar door dezelfde krachttraining doet, blijft stagneren en bouwt niets verder op. Je lichaam past zich namelijk aan elke nieuwe prikkel aan, maar zodra die prikkel niet meer verandert, stopt ook je vooruitgang. Daarom deel ik het seizoen van elke atleet die ik begeleid op in krachtfases, elk met een eigen doel en focus. Want zoals bij zoveel zaken bestaat er geen vast krachtprogramma dat voor iedereen werkt. Welke fases je doorloopt en hoe lang ze duren, hangt af van je doel, je periodisatieplan en je krachtprofiel. In dit artikel lees je wat elke fase inhoudt en hoe je ze in jouw seizoen plaatst.
Waarom je krachttraining opdeelt in fases
Laat me meteen tot een belangrijk punt komen: meer en zwaarder trainen is niet automatisch beter. Wie elke week zo zwaar mogelijk traint, zal stoten op vermoeidheid zowel tijdens de krachttrainingen alsook tijdens het lopen. Jammer genoeg merk je dat vaak pas wanneer er een blessure opduikt.
Door je seizoen op te delen in verschillende fases, bouw je elk voordeel in krachttraining op de juiste manier op. Eerst leg je een stevige basis met een goede technische uitvoering, daarna train je zwaarder en pas in een latere fase explosief. Dat die opbouw ertoe doet, blijkt ook uit de wetenschap. Een meta-analyse van 18 studies (Williams et al., 2017, Sports Medicine) toonde dat geperiodiseerde krachttraining een grotere toename in maximale kracht gaf dan krachttraining zonder periodisering. Een jaar lang hetzelfde krachtprogramma volgen, heeft dus weinig voordelen.

De opbouw: van techniek naar explosieve kracht
Fase 1 Anatomische adaptatie. In deze eerste fase laat je je lichaam wennen aan krachttraining. De focus ligt op een correcte techniek van de basis krachtoefeningen en op peesbelastbaarheid, of hoeveel belasting je pezen aankunnen. Je pezen passen zich trager aan dan je spieren, dus deze fase sla je best niet over ook al ben je ervaren in krachttraining.
Fase 2 Hypertrofie. Nu bouw je intrinsiek aan hoeveel kracht je in de toekomst kan produceren. Het hoofddoel is hier niet om spiermassa op te bouwen, maar meer spiermassa is de basis waarop je later meer kracht ontwikkelt.
Fase 3 Maximale kracht. Nu komt het welbekende low rep high load principe. Doordat je spieren meer kracht kunnen leveren, heb je voor eenzelfde looppas een kleiner percentage van je maximale kracht nodig. Hierdoor spaar je energie en ga je minder snel in vermoeidheid tijdens het lopen wat ook jouw blessurerisico verlaagt.
Fase 4 Explosieve kracht. Tot slot leer je die kracht snel inzetten, met sprongen, hops en snelle bewegingen aan een lichte belasting. In het trailrunnen heb je dat bijvoorbeeld nodig om bergop krachtig en explosief af te zetten of te reageren wanneer je voet plots naar buiten beweegt op een losse steen.
Onderhouden, afbouwen en herstellen
Fase 5 Onderhoud. In je wedstrijdperiode bouw je niet meer op in krachttraining, maar onderhoud je wat je hebt opgebouwd in de vorige fases.
Fase 6 Taper. In de laatste week of weken voor je wedstrijd bouw je de belasting af, zodat je fris én krachtig aan de start staat. Je laatste zware krachtsessie plan je ruim een week voor je wedstrijd.
Fase 7 Transitie. Na je seizoen geef je je lichaam tijd om te herstellen, zowel lichamelijk als mentaal. Zo begin je uitgerust aan een nieuwe opbouw richting jouw volgend doel.

Hoe lang duurt elke fase?
Een goede vraag, want dit maakt mee hoe goed je opbouwt in krachttraining. Duurt een fase te kort, heb je niet alles uit die krachtfase gehaald. Duurt een fase te lang, verlies je mogelijks kostbare tijd richting jouw doel. Elke fase dus goed afstemmen op jouw looptrainingen is belangrijk om maximaal effect te hebben.
Hoe lang elke fase duurt, haal je uit twee dingen: je periodisatieplan en je krachtprofiel. Je periodisatieplan geeft de grote lijnen weer zoals de 4 grote trainingsperiodes, je krachtprofiel bepaalt in welke fase je langer blijft hangen. Wie bijvoorbeeld al een paar blessures achter de rug heeft, neemt meer tijd voor de eerste fase dan iemand die al jaren aan krachttraining doet.
De opdracht die bij deze fase hoort, ontvang je in je mailbox (voor wie ingeschreven is voor de 12-delige reeks per mail KRACHTTRAJECT).
Handige links
Het denkwerk overlaten aan mij? Ik stel jouw krachtfases en programma’s op, afgestemd op jouw doel: 👉 ik wil online coaching
Zelf aan de slag met een krachtprogramma dat je via een app volgt: 👉 start een krachtprogramma
Liever je eigen programma opmaken? Download een blanco template en vul het zelf in: 👉 download de template
Heb je een andere vraag? Laat het mij zeker weten, dan beantwoord ik jouw vraag via mail, podcast of blogbericht.
Liefs,
Hanne
